موسسه آموزشی گوهرشناسی، جواهرسازی و طراحی جواهر آسمان

موسسه آموزشی گوهرشناسی، جواهرسازی و طراحی جواهر آسمان
موسسه آموزشی گوهرشناسی، جواهرسازی و طراحی جواهر آسمان
جستجو

دسته بندی موضوعی مقالات


مقالات و نوشته ها


فلزات گرانبها

تاریخ : ۱۱ بهمن ۱۳۹۹

فلزات گرانبها فلزات گرانبها شامل طلا، نقره، و شش فلز گروه پلاتین یعنی پلاتین، اوسمیم، ایریدیم، روتنیم، رودیم و پالادیم هستند. این گروه فلزات خواص مشترکی دارند: /1زنگ نمی زنند /2قیمت بالایی دارند

فلزات گرانبها
فلزات گرانبها شامل طلا، نقره، و شش فلز گروه پلاتین یعنی پلاتین، اوسمیم، ایریدیم، روتنیم، رودیم و پالادیم هستند. این گروه فلزات خواص مشترکی دارند:
·        زنگ نمی زنند 
·        قیمت بالایی دارند

1/پلاتین



پلاتین به همراه عناصر دیگری از جمله رادیم، روتنیم، پالادیم، ایریدیم، رودیم و اوسمیم در یک گروه قرار می گیرند. گروه پلاتین، چگال، دیرگداز و مقاوم به اکسیداسیون هستند.
گروه پلاتین کمیاب ترین عناصر در پوسته زمین هستند و همین دلیل باعث گرانی قیمت آنها است. هدایت الکتریکی نسبتاً خوب و مقاوم در برابر اکسیداسیون و خوردگی خوب دارند.کاربردشان در جواهرات ،کاتالیست،شیشه سازی و صنایع الکترونیک است.
چگالی پلاتین ۲۱/۵گرم بر سانتی متر مکعب و نقطه ذوب آن ۱۷۷۰درجه سانتی گراد است. پلاتین نرم و چکش خوار است. همچنین مقاومت فوق العاده ای در برابر خوردگی و اکسیداسیون دارد.
کاربردهای پلاتین:
قیمت بالای گروه پلاتین، کاربرد آنها را محدود کرده است. اما خواص استثنایی کاتالیستی و مقاومت خوردگی آنها باعث مصارف ویژه ای برای آنها شده است. سازندگان طلا و جواهر و کارخانه های تولید کننده کاتالیست موتورهای خودرو، هر کدام یک سوم پلاتین تولیدی جهان را مصرف می کنند.

2/طلا



طلا فلزی است با چگالی ۱۹/۲گرم بر سانتی متر مکعب که نقطه ذوب آن ۱۰۶۳درجه سانتی گراد است. فراوانی طلا و نقره کم است و فلز خالص طلا و نقره به صورت ذرات بسیار ریز در طبیعت یافت می گردد.
کاربردهای طلا:
طلا، نقره و مس از معدود عناصری هستند که به حالت خالص در پوسته زمین وجود دارند. به همین دلیل، آنها اولین فلزاتی هستند که به وسیله بشر کشف و استفاده شدند. مقادیری از تزئینات فلزی طلا به صورت کار شده متعلق به انسانهای عصر سنگ در غارها کشف شده است.
در تمدنهای قدیمی مدیترانه، آلیاژی به نام الکتروم کاربرد داشته که مخلوط طبیعی طلا و نقره است. هدایت بالا، مقاومت در برابر اکسیداسیون، چکش خواری و رنگ آنها، این فلزات را برای کاربردهای وسیعی از جمله سیم، لوله های خاص،جواهرات، فیلم عکاسی و باتری ها مناسب میسازد.
خواص طلا:
ساخت جواهرات با بیش از ۲۰۰۰تن نزدیک به ۹۰%تولید جهانی طلا را هر ساله مصرف می کند. طلای خالص استحکام کم و مقاومت سایش ضعیفی دارد.
آلیاژهای جواهر سازی با حفظ رنگ، شکل پذیری و مقاومت در برابر خوردگی باعث بهبود استحکام میشوند. آلیاژهای طلا با نقره، پالادیم و مس در صنایع الکترونیک کاربرد دارد. آلیاژهای طلا شامل نقره، پلاتین، پالادیم، ایندیم و قلع در دندان پزشکی کاربرد دارد.
 
3/نقره



نقره فلزی است با چگالی ۱۰/۵گرم بر سانتی متر مکعب که نقطه ذوب آن ۹۶۰درجه سانتی گراد است. نقره اغلب به عنوان محصول جانبی عملیات استخراج فلزاتی مثل سرب، روی، مس و طلا تولید می شود.
کاربردهای نقره:
نقره پرداخت شده، بازتاب نور ۹۵%دارد و این بازتاب بر خلاف طلا و مس بدون رنگ است. همین امر موجب کاربرد کلمه نقره ای برای انعکاس کامل نور شده است.همچنین نقره ذاتاً مقاوم به اکسیداسیون می باشد.
تا سال ۱۹۶۰سکه های نقره ای به عنوان پول رایج، کاربرد وسیعی داشت. اما با بالا رفتن قیمت نقره این کاربرد پایان یافت.
استفاده تجاری نقره شامل سه قسمت است که هر کدام یک سوم تولید سالیانه نقره را مصرف می کنند:
 1/جواهرات، پوشش های نقره، سکه و مدال ها
2/ترکیبات نقره برای عکاسی
3/کاربرد صنعتی و درمانی که شامل کلیدهای اتصال، باتری ها، کاتالیست ها، مواد دندان پزشکی، یاتاقان و آلیاژهای لحیم کاری است.
خواص نقره:
نقره بعد از طلا دومین فلز چکش خوار است. نقره بالاترین هدایت الکتریکی و حرارتی را در بین فلزات دارد. به دلیل قیمت بالاتر نسبت به مس،سیم های الکتریکی و مبدل های حرارتی کمتر از نقره ساخته می شوند.
آلیاژهای نقره:
نقره با مس، پلاتین، کادمیم و پالادیم آلیاژ می شود تا استحکام و سختی آن افزایش یابد. مواد مرکب که شامل زمینه ای از نقره خالص با ذرات دیرگدازی مثل مولیبدن، تنگستن و کاربید تنگستن است، هدایت عالی نقره را با مقاومت مواد دیرگداز در برابر خسارت قوس الکتریکی ترکیب می کند.آمالگام (ملقمه) نقره که برای پر کردن دندان به کار می رود آلیاژی شامل ۷۰%نقره، %۲۵قلع و ۵%مس و روی است.
آلیاژ نقره،مس،روی برای لحیم کاری سخت و آلیاژهای قلع- نقره،مس در لحیم کاری نرم به کار می روند.